Dữ liệu giúp lượng hóa để chuyển mục tiêu giảm phát thải, tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên sang tiêu chí tài chính. Quá trình này sẽ hình thành một chu trình mới: mục tiêu bền vững được lượng hóa thành chỉ tiêu; chỉ tiêu được chứng minh bằng dữ liệu; dữ liệu được xác minh; kết quả xác minh trở thành cơ sở để thiết kế điều kiện tài chính; quá trình sử dụng vốn tiếp tục tạo ra dữ liệu mới để theo dõi và đánh giá hiệu quả.
Như vậy, dữ liệu đang giúp biến “cam kết xanh” từ một tuyên bố định tính thành một tài sản có thể đo lường và kiểm chứng.
Sự thay đổi này cũng làm thay đổi vai trò của ngân hàng. Thay vì chỉ đánh giá doanh nghiệp dựa trên báo cáo tài chính và lịch sử tín dụng, các tổ chức tài chính có thể từng bước khai thác thêm dữ liệu về năng lượng, phát thải, chuỗi cung ứng, sản xuất và vận hành để có một bức tranh đầy đủ hơn về rủi ro cũng như khả năng thực hiện các mục tiêu bền vững của khách hàng.
Thực tiễn tại môt số ngân hàng cho thấy hướng tiếp cận này đang được hình thành. Trong các hoạt động tài chính xanh và bền vững, ngân hàng đã phát triển các chương trình tín dụng dành cho những lĩnh vực như năng lượng sạch, công nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn, quản lý nước và các dự án giảm tác động môi trường. Báo cáo phát triển bền vững của môt ngân hàng điển hình là VietinBank cũng cho thấy ngân hàng đã đưa các rủi ro môi trường và khí hậu vào quản trị rủi ro trong hoạt động cấp tín dụng, đồng thời xây dựng khung tài chính bền vững để định hướng nguồn vốn vào các dự án đáp ứng mục tiêu môi trường.
Điểm đáng chú ý là khi dữ liệu được kết nối với hệ thống tài chính, giá trị của dữ liệu không chỉ nằm ở khả năng ghi nhận quá khứ mà còn ở khả năng hỗ trợ ra quyết định trong tương lai. Dữ liệu vận hành về tiêu thụ điện, nhiên liệu, nguyên vật liệu, logistics hay phát thải có thể trở thành cơ sở để đánh giá hiệu quả sử dụng vốn, nhận diện rủi ro và thiết kế các sản phẩm tài chính phù hợp hơn với đặc điểm của từng doanh nghiệp hoặc từng chuỗi cung ứng.
Đây chính là bước chuyển từ tài chính dựa trên hồ sơ sang tài chính dựa trên dữ liệu. Khi dữ liệu của doanh nghiệp được chuẩn hóa và kết nối với dữ liệu ngân hàng, dữ liệu kỹ thuật và dữ liệu chuỗi cung ứng, dòng vốn có thể được phân bổ gần hơn với hoạt động thực tế.
Theo ý kiến của nhóm chuyên gia Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA), trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh, hạ tầng dữ liệu có thể được nhìn nhận như một lớp hạ tầng quan trọng của hạ tầng tài chính. Nếu thiếu dữ liệu có chất lượng, các tiêu chí ESG khó được lượng hóa, việc xác minh khó thực hiện và nguồn vốn xanh khó phân bổ chính xác. Ngược lại, khi dữ liệu được chuẩn hóa, xác thực và có khả năng liên thông, nó có thể tạo ra một cơ chế minh bạch hơn để kết nối hiệu quả kinh tế, trách nhiệm môi trường và khả năng tiếp cận vốn. Hơn nữa, khi dữ liệu ESG, dữ liệu sản xuất, dữ liệu năng lượng, dữ liệu logistics và dữ liệu tài chính có thể được kết nối trong một hệ sinh thái, dữ liệu sẽ trở thành hạ tầng thông tin cho quá trình định giá rủi ro, định giá hiệu quả và phân bổ nguồn lực của nền kinh tế.
Ban Truyền thông
